ઘણા ચહેરા, ઘણી વાતો ઘણું મૂકી ગયો છું હું,
અરીસો થઈ અને મુજ હાથથી ફૂટી ગયો છું હું.
ઘણી મશહુર છે સ્ટોરી, ‘ટપકતી છત હતો પહેલાં’
પછી વરસ્યો ઘણો વરસાદ ને તૂટી ગયો છું હું
વિચારૂં છું હજી ભીનાશ જેવું શું હશે અંદર !?
નહીં તો આંખથી તો ક્યારનો છૂટી ગયો છું હું
અરે હું ચાંદ છું પૂનમ તણો જાણે છે આખું જગ,
અમાસી રાતનું મન રાખવા ડૂબી ગયો છું હું
વટાવી ગઈ હદો સઘળીય મજબૂરી અમારી, કે -
હતું મારૂં જ એ ઘર ‘પ્રેમ’ ને લૂટી ગયો છું હું
- જિગર જોષી ‘પ્રેમ’
બે ચાર છાંટાથી છીપે, એવી તરસ નથી,
તારે વરસવું હોય તો આકશ મન મૂકીને વરસ.
નાંખ છત્રીને ધરામાં, નિર્વસન થૈને નીકળ,
આવું ચોમાસું ભલા ન આવતું વરસો વરસ.
મઘમઘું હું હેમ થઈને, ઝગમગું સૌરભ બની,
તું મને સ્પર્શે તો મિતવા આવ એ રીતે સ્પર્શ.
કોઈ મારામાં વસે છે, ને શ્વસે છે રાતદિન,
એ મને જોતું સતત પણ ના થાતાં એના દરશ.
અંગ પરથી વસ્ત્ર જળની જેમ સરતાં જાય છે,
કોણ સામે તીર બજવે બાંસુરી એવી સરસ.
સાંકડે મારગ, મદોન્મત્ત હાથણી સામે ખડો,
કાં છૂંદી નાંખે મને કાં મસ્તકે ઢોળે કળશ.
- પુરુરાજ જોષી
ક્ષણનાં રહસ્યો પામવાનો આ પ્રતાપ છે;
કે ઓસથી દરિયા સુધી મારો જ વ્યાપ છે.
પ્રસરી જવાનું તપ ધર્યુ છે શાને ઓ હ્રદય !
શું લોહીમાં સંકોચથી જીવ્યાનું પાપ છે ?
આ રંગ પીંછી દ્શ્ય અનુભૂતિ વ્યર્થ,
નિર્મમપણે અસ્તિને ચીતરવાનો શાપ છે.
બાળકની જેમ જોઈ શકું છું હવે તને
પયગમ્બરી મિજાજની આંખોમાં છાપ છે.
હું એક શ્રધ્ધાથી મને વળગી રહ્યો અહીં,
કે કાળનો પ્રવાસ પણ અંતે અમાપ છે.
- જ્યેન્દ્ર શેખડીવાળા
હાથને ચીરો તો ગંગા નીકળે
છેવટે એ વાત અફવા નીકળે.
બોમ્બની માફક પડે કાયમ સવાર
એ જ કચ્ચરઘાણ ઘટના નીકળે.
કોઇ સપનું છીછરું વાગ્યું હતું
ને જનોઇવઢ સબાકા નીકળે.
સ્તબ્ધ આંખોની કરો ખુલ્લી તપાસ,
ભોંયરાઓ એના ક્યાં ક્યાં નીકળે.
એ શું ક્બ્રસ્તાનનું ષડયંત્ર છે?
મુઠ્ઠીઓ ખૂલે તે મડદાં નીકળે.
દાબડીમાં એક માણસ બંધ હોય
ઢાંકણું ખોલો તો લાવા નીકળે.
વક્ષની ખંડેર ભૂમિ ખોદતાં
કોઇ અશ્મીભૂત શ્રધ્ધા નીકળે.
માર્ગમાં આવે છે મૃત્યુની પરબ
જ્યાં થઇ હરએક રસ્તા નીકળે.
ર નીરંતર મેશ-માં સબડે અને
સુર્ય પણ નીકળે તો કાળા નીકળે.
- રમેશ પારેખ
એકલો હું અવસરીને શું કરું ?
છું સભર પણ ઝરમરીને શું કરું ?
તું જ તો સંકલ્પ થઈ સામે ઊભી
ઈશને હું કરગરીને શું કરું ?
સ્વપ્નમાં ભોંઠો પડું છું હરઘડી
હું દિલાસા સંઘરીને શું કરું ?
હું સતત મારાપણામાં વિસ્તરું
અન્યથા હું વિસ્તરીને શું કરું ?
ડૂબવાથી તો તને પામી શક્યો
હું હવે આ ભવ તરીને શું કરું ?
છું સકળ સંવેદનોથી પર હવે
ભ્રમ ભરેલી હાજરીને શું કરું ?
- સુરેન ઠાકર ‘મેહુલ′
ધ્વનિત જોષીના કંઠે આ રચના સાંભળો
કિનારાઓ અલગ રહીને ઝરણને જીવતું રાખે ;
અલગતા આપણી એમ જ સ્મરણને જીવતું રાખે.
તળાવો મૃગજળોના જેમ રણને જીવતું રાખે,
બસ એ જ સ્વપ્ન તારું એક જણને જીવતું રાખે.
સમયના સૂર્યનું ચાલે તો સળાગાવી મૂકે સઘળું,
વ્યથાનાં વાદળો વાતાવરણને જીવતું રાખે.
કહો , એવી હયાતીને કોઈ તકલીફ શું આપે ,
જે અંદરથી મરી જઈ આવરણને જીવતું રાખે.
અનાયાસે તો જીવનમાં બધું ભૂલી જ જઈ એ પણ-
પ્રયાસો વિસ્મરણના ખુદ સ્મરણા ને જીવતું રાખે.
‘રઈશ’ આ દોસ્તો તારા અધૂરા છે શિકારીઓ,
ખૂપાવી તીર જે અડધું , હરણને જીવતું રાખે.
-રઈશ મનીઆર
પર્વત પર્વત ચટ્ટાનો પર ગુમસુમ પડે મીનમેખ નથી
આ ચાંદની તારી યાદોની માસુમ પડે મીનમેખ નથી
આ દર્પણ દર્પણનાં ટો ળા આ ચહેરા ચહેરા એકલતા
આ પડછાયાના સરઘસમાં કોઈ બૂમ પડે મીનમેખ નથી
આકાશની ક્ષિતિજ રેખ ઉપર આ સાંજની કેવી લાલિમા
હું હાથ ધરું છું ઝિલવાને કુમકુમ પડે મીનમેખ નથી
તું ઝાકળનાં વસ્ત્રો પહેરી કૈં ફૂલ સજીને આવે છે
ને પગલે પગલે અજવાળું પણ ધૂમ પડે મીનમેખ નથી
કૈં અગણિત બાળકના અશ્રુ ને સ્વપ્નાંઓના ગંજ નીચે
આ શહેર દટાયું છે એવું માલુમ પડે મીનમેખ નથી
- નયન દેસાઈ
પાટ પર પ્હેલા પધારો શ્રી ગણેશા
લ્યો , વગાડું એકતારો શ્રી ગણેશા
ત્યાં લગી તો આવવા માટે અમોએ
શબ્દનો લીધો સહારો શ્રી ગણેશા
અર્થ આપો ધૂપ ને ગૂગળ સરીખા
ગંધને ચોગમ પ્રસારો શ્રી ગણેશા
રોજ વિકટ વારતા બનતી રહે છે
આપદા સઘળી નિવારો શ્રી ગણેશા
ધન્ય થાશું એક તાજું ફૂલ મળતાં
કંટકોનો છે પથારો શ્રી ગણેશા
આપણામાં એક માણસ થાય બેઠો
આપજો એવા વિચારો શ્રી ગણેશા
આ ગઝલ બાજોઠ પર મૂકી અમે
‘દર્દ’ની ગઝલો મઠારો શ્રી ગણેશા
- શિવજી રૂખડા ‘દર્દ’
તૂટી હો ભેખડ પર ભેખડ
કેમ કરી ત્યાં કે’વું કે રડ !
બીજાને શું શોધે છે તું ?
સૌથી પહેલા ખુદને તો જડ !
વેચે તો પૈ સા દૈ જાજે -
લૈ જા આજ મને તું જાંગડ
વ્હેતી જાત હજી રોકી લે ,
બાકી તો શઢ ઊ ડે ફડફડ
લાગે છે લડવું ના છોડે
માન ન માન હશે મારું ધડ !
લડવા માટે જાત જ શોધે ?
એવો તે કેવો તું અણઘડ
ખુદને ચણવાનું ચાલે છે
તેમાં શ્વાસો પાડે છે તડ
- રવીન્દ્ર પારેખ
ઝટપટ ખોલો દ્વાર નયનવા
ભીતર લાગે ભાર નયનવા
અંધકારથી ટોચે લ્યો થઈ..
ઝલમલ ઝીલી ધાર નયનવા
પાંપણ વચ્ચે ડૂબી રહ્યા છે
અચરજના વિસ્તાર નયનવા
આકુળ વ્યાકુળ ઉભડક ઉભડક
હ્ર્દય તણા ધબકાર નયનવા
પલક વારમાં કેમ પમાશે…!
અનહદના અણસાર નયનવા
- વંચિત કુકમાવાલા
